dinsdag 21 november 2017

Samuel Dushkin, Igor Stravinsky: Vioolconcert in D (DGG, 1935)


Het vioolconcert in D werd door Igor Stravinsky (een van mijn favoriete componisten) gecomponeerd in 1931. De Amerikaanse componist en diplomaat Blair Fairchild (1877-1933) had het concert bij Stravinsky besteld voor zijn beschermeling, de Pools-Joodse violist Samuel Dushkin. Dushkin werkte nauw met Stravinsky samen bij de totstandkoming van het vioolconcert. 
De première werd op 23 oktober 1931 live uitgezonden via de radio, vanuit de Philharmonie in Berlijn, met het Berlijns Radio Symfonie Orkest, Samuel Dushkin als violist en Igor Stravinsky als dirigent. Dushkin speelde ook de première in Amerika in januari 1932 o.l.v. Sergei Koussevitzky met het Boston Symphony Orchestra. (Stravinsky verdiende $7000 + 10% royalties met de compositie, Dushkin verdiende bij de première $250,- + het alleenrecht het vioolconcert te spelen voor een periode van 2 jaar).
Dushkin maakte ook de eerste opname van dit concert in 1935, met Stravinsky als dirigent van Les Concerts Lamoureux (deze opname dus).

Samuel Dushkin (Suwalki, 13.12.1891 - New York, 24.06.1976): Pools-Joodse violist, componist en docent. Opgeleid aan het conservatorium van Parijs, had ook les van Leopold Auer en Fritz Kreisler. 
1918: debuut in Europa
1924: debuut in Amerika met de New York Symphony Orchestra o.l.v. Walter Damrosch
1924: Amsterdam: gaf de première van de orkestversie van Tzigane (Ravel) met het Concertgebouworkest o.l.v. Pierre Monteux
Hij werkte meer samen met Stravinsky (Duo Concertante; Divertimento) en trad ook regelmatig samen met hem op.

Dit is een Polydor-opname uit 1935, her-uitgebracht op DGG in de serie "Musica Nova". 



Igor Stravinsky: Vioolconcert in D (1931)
1  Toccata    5:51
2  Aria 1    4:12
3  Aria 2    4:29
4  Capriccio    6:01
Samuel Dushkin, viool
Concerts Lamoureux o.l.v. Igor Stravinsky
78t 30 cm: DGG 69614 - 69616
GEP 771, 772, 768, 767, 769, 770
Opname Parijs, 28+29.10.1935
Totale tijd:   20:33

Download mp3

donderdag 16 november 2017

Hans Knappertsbusch 4: Haydn (Electrola, 1941)


Hans Knappertsbusch (Elberfeld, 12.03.1888 - München, 25.10.1965): Duits dirigent. Studeerde filosofie in Bonn en directie aan het conservatorium van Keulen bij Fritz Steinbach (1855-1916), de leraar van o.a. Fritz Busch, Karl Elmendorff, Albert van Raalte en Erwin Schulhoff. Enkele highlights uit zijn dirigentenloopbaan:
1913-1918: Elberfeld
1918-1919: Leipzig
1919-1922: Dessau
1922-1935; 1945: Bayerisches Staatsorchester. In 1935 moest hij van Hitler het veld ruimen. 
"Kna"  was een uitgesproken tegenstander van de Nazi's, wat leidde tot veel aanvaringen, maar hij bleef tijdens de oorlog in Duitsland.
1937: dirigeerde in Londen Salome
Na de oorlog dirigeerde hij regelmatig in Bayreuth (Festspiele) en in Wenen (Wiener Philharmoniker). 
Met name beroemd als dirigent van Richard Wagner, Richard Strauss, Anton Bruckner en Johannes Brahms.
1918-1938: huwelijk met Ellen Neuhaus, die in 1938 stierf. 
Een discografie van zijn opnamen is hier te vinden.

Een hele mooie heldere opname! Prachtig uitgevoerd.



Joseph Haydn: Symfonie no.94 in G (Paukenslag) (1791):
1  adagio cantabile - vivace assai    6:44
2  andante    6:31
3  menuetto    4:27
4  allegro molto    3:59
Berliner Philharmoniker o.l.v. Hans Knappertsbusch
78t 30 cm: Electrola DB 5671-5673
2RA.5224-2; 5225-1; 5226-3; 5227-2; 5228-2; 5229-2
Opname Berlijn, 30.10.1941
Totale tijd:    21:41

Download mp3

zaterdag 11 november 2017

Kammermusikkreis Scheck-Wenzinger: Bach (Electrola, 1939)

Gustav Scheck, Fritz Neumeyer, August Wenzinger
de Kammermusikkreis Scheck-Wenzinger was een ensemble dat vanaf 1930 tot in de jaren '50 d.m.v. talrijke concerten en plaatopnamen bijdroeg tot de heropleving van barokmuziek In deze upload twee 78t.platen met het concert voor 2 klavecimbels BWV 1060 van J.S. Bach. Helaas is niet te herleiden wie de twee klavecimbelspelers zijn, waarschijnlijk is Fritz Neumeyer een van de twee.
Een prachtige opname!

Gustav Scheck (München, 22.10.1901 - Freiburg im Breisgau, 19.04.1984): Duitse fluitist en directeur van de Musikhochschule in Freiburg
1930: stichtte samen met August Wenzinger de Kammermusikkreis Scheck-Wenzinger. 
1934-1945: gaf les aan de muziekhogeschool in Berlijn.
Tijdens de 2e wereldoorlog was hij lid van de Reichsmusikkammer.
1946-1964: directeur van de mede door hem heropgerichte Musikhochschule Freiburg.
1975: publiceerde een standaardwerk voor de dwarsfluit: Die Flöte und ihre Musik

August Wenzinger (Basel, 14.11.1905 - Metzerlen-Mariastein, 25.12.1996): Zwitserse cellist, viola da gamba-speler, docent en dirigent. Studeerde cello bij Paul Grümmer (Basel) en Emanuel Feuermann (Berlijn).
1929-1934: eerste cellist bij Bremer Stadtorchester
1934-1970: eerste cellist bij Allgemeine Musikgesellschaft Basel
1935-1965: Speelde met Gustav Scheck en Fritz Neumeyer in het Kammertrio für alte Musik
1933-1954: programmasamensteller van de Kasseler Musiktagen
1954-1958: dirigeerde de Cappella Coloniensis van de WDR in Keulen
1958-1966: dirigeerde Barok-opera's in Hannover



J.S. Bach: Concert voor 2 klavecimbels in c BWV 1060
1  allegro    5:17
2  adagio    5:03
3  allegro    3:43
78t 30 cm: Electrola EH 1296-1297   
2RA.4378-1; 4379-2; 4380-1; 4381-1
Opname ca. oktober-december 1939
Totale tijd:   14:03

Download mp3

maandag 6 november 2017

Winfried Wolf, Václav Talich: Tchaikovsky (Electrola, 1940) + discografie Wolf

Václav Talich
Winfried Wolf (1900-1982): Oostenrijks pianist en componist. Ik heb nauwelijks informatie over hem kunnen vinden, maar blogbezoeker Sibeliusfan heeft mij enkele gegevens opgestuurd, die ik onverkort weergeef (veel dank, Sibeliusfan!):

Wolf werd op 19 juni 1900 in Wenen geboren en overleed daar op 14 oktober 1982.
Hij studeerde aan het Weense conservatorium zowel piano als compositie en begon in 1924 aan zijn carrière als concertpianist.
In 1934 werd hij benoemd tot pianodocent aan de Hochschule für Musik in Berlijn. Die functie vervulde hij tot 1940. In dat jaar werd hij docent aan het Conservatório Nacional in Lissabon. Deze pedagogische activiteiten maakten dat hij minder optrad en als gevolg van de oorlogsomstandigheden was hij in elk geval minder in Oostenrijk en Duitsland te horen. Het verklaart zijn belangstelling voor de Iberische pianomuziek, waarvan hij in 1960 een verzamelplaat opnam. Wolf gaf in de eerste oorlogsjaren nog wel zomercursussen in Berlijn en Potsdam, onder meer aan de Spaanse pianist en dirigent Ataulfo Argenta, voor wiens loopbaan hij zich persoonlijk inzette.
In 1961 werd hij benoemd tot pianodocent aan het Mozarteum in Salzburg. Die functie vervulde hij tot zijn dood.
Intussen componeerde hij een bescheiden oeuvre: piano- en kamermuziek en een aantal opera's, waaronder "Amati" (1952), "Das glückliche Ende" (1954) en "Isabel" (1967)

Hij heeft aardig wat platen opgenomen, blijkt uit de CHARM database en uit de Classical Discography van Michael Gray. Ik heb de opnamen in onderstaand discografie-schema op een rij gezet. Daarbij enkele opmerkingen:
- Ik heb alles op matrijsnummer geordend.
- De dateringen van 1935 lijken onlogisch, uitgaande van de matrijsnummers. 
- De laatste opname gaat om een LP uit 1960.
- Alles is uitgebracht op het label Electrola.


 Nr
Componist
Compositie
Electrola
Matrijs
Datum
 01
Liszt
Hongaarse rapsodie no.2
EH 931
2RA 692-1 / 693-1
1935 08 28 Berlijn
 02
Weber
Aufforderung zum Tanz op.65
EH 932
2RA 694-1
1935 08 28 Berlijn
 03
Schubert
Deutsche Tänze
EH 932
2RA 695-3
1935 10 29 Berlijn
 04
Schubert
Moment musical in f op.94 no.3
EG 3496
2RA 696-4
1935 12 12 Berlijn
 05
Brahms
Hongaarse dans no.2 in d
EG 3496
2RA 697-1
1935 08 28 Berlijn
 06
Liszt
Polonaise in E S223 no.2
EH 1049
2RA 2052 / 2053
1937 05 25 Berlijn
 07
Schubert
Impromptu in As op.142 no.2 D.935
EH 1078
2RA 2054-2
1937 05 25 Berlijn
08 
Gluck arr. Wolf
Andante + allegro
EH 1078
2RA 2055-1
1937 05 25 Berlijn
 09
Liszt
Hongaarse fantasie S123
+ Hans Weisbach, Berl. Ph.
EH 1209-1210
2RA 3214 - 3217
1938 09 09
 10
Brahms
Var. + fuga thema Händel op.24
DB 5530-5531
2RA 4000; 4001-1;
4096-2; 4097-2
1939 06? / 1939 09
 11
Tchaikovsky
Pianoconc. No.1 in bes op.23
+ Václav Talich, Czech Ph.
DB 5584-5587
2RA 4608-2; 4609-2; 4610-1; 4611-2; 4612-3; 4615-1; 4616-1; 4617-2
1940 04 01
 12
Chopin
Nocturne in cis op.27 no.1
DB 7605
2RA 5253-2
1941 nov dec
 13
Chopin
Polonaise no.3 in A op.40 no.1 “Military”
DB 7605
2RA 5257
1941 nov dec
 14
Chopin
Polonaise no.9 in Bes op.71 no.2
EH 1345
2RA 6272
1950 02 01
 15
Chopin
Scherzo no.1 in b op.20
EH 1346
2RA 6273 / 6274
1950 02 01
 16
Chopin
Nocturne in Es op.9 no.2
EH 1345
2RA 6275
1950 02 01
 17
Chopin
Polonaise no.1 in cis op.26 no.1
EH 1376
2RA 6496 / 6497
1950 11 14
 18
Chopin
Scherzo no.3 in cis op.39
EH 1386
2RA 6499
1950 11 14
 19

Iberische Klaviermusik
YBEX1508/9

1960 04 23-24

Václav Talich (28.05.1883 - 16.03.1961): Tsjechisch dirigent, violist, docent. 
1897-1903: studeerde viool aan het conservatorium in Praag bij Otakar Ševčík (1852-1934), de leraar van o.a. Jan Kubelik, Mary Hall, Rudolf Kolisch, Juan Manén, Erika Morini, Eugenia Uminska en Efrem Zimbalist.
1903-1904: eerste concertmeester in de Berliner Philharmoniker onder Arthur Nikisch. Nikisch inspireerde hem om dirigent te worden, hij nam ook les bij Nikisch in Leipzig.
1906: debuut als dirigent in Tiflis
1912-1915: dirigeerde opera in Plzeň
1915-1918: speelde als violist in het Boheems Strijkkwartet
1919-1931; 1933-1941: chef-dirigent van het Tsjechisch Filharmonisch Orkest, wat hij tot een internationaal niveau bracht. 
1926-1927: Scottish National Orchestra
1926-1936: Konsertföreningen Orkester Stockholm (tegenwoordig: Stockholm Filharmonisch Orkest) 
1935-1944: Nationaal Theater Praag, waar hij zich o.a. inzette voor composities van Leoš Janáček. De Nazi's sloten het theater in 1944.
1946-1948: richtte het Tsjechisch Kamerorkest op, met conservatoriumstudenten als orkestleden. 
1949-1952: richtte het Slovaaks Filharmonisch Orkest op.
1957: werd Nationaal Artiest, de hoogste kunst-onderscheiding in Tsjecho-Slowakije
Ook gaf hij les: o.a. Charles Mackerras en Karel Ančerl zijn leerlingen van hem.

Op mijn blog 33 toeren klassiek zijn LP-opnamen van Václav Talich te vinden.
En op deze blog staat een mooie opname van de 8e symfonie van Dvorak (HMV, 1935). Kijk rechts bij Labels, scroll naar Talich Václav.



Deze opname blijkt vrij zeldzaam te zijn. De 4 platen zijn veel gedraaid - er zijn veel krasjes e.d., en plaat 3 heeft een beginnend barstje, maar de harde passages zijn niet uitgesleten. Al met al leverde deze opname flink wat werk op...
Wat de uitvoering betreft ben ik licht bevooroordeeld, want ik ben geen groot Tchaikovsky-liefhebber. Opnametechnisch vind ik de piano wat te hard ten opzichte van het orkest, daarom bevalt het langzame deel mij het best, daar is het niveau meer gelijk.

P.I. Tchaikovsky: Pianoconcert no.1 in bes op.23
1  allegro non troppo e molto maestoso - allegro con spirito    18:13
2  andantino semplice - prestissimo    7:03 
3  allegro con fuoco    6:58
Winfried Wolf, piano
Tsjechisch Filharmonisch Orkest o.l.v. Václav Talich
78t 30 cm: Electrola DB 5584-5587
2RA.4608-2; 4609-2; 4610-1; 4611-2; 4612-3; 4615-1; 4616-1; 4617-2
Opname 01.04.1940
Totale tijd:   32:14

Download mp3

donderdag 2 november 2017

Wilhelm Backhaus 5, Fritz Zaun: Mozart (Electrola, 1941)


Wilhelm Backhaus (Leipzig, 26.03.1884 - Villach, 05.07.1969): (Leipzig, 26.03.1884 - Villach, 05.07.1969): Duits pianist en docent.
Vanaf 1891: leerling van Alois Reckendorf 
1894-1899 conservatorium van Leipzig (Alois Reckendorf).
1896: debuut in Leipzig als 12-jarige
1899: lessen van Eugen d'Albert in Frankfurt. 
Daarna les van Alexander Siloti.
1900: Eerste tournee op z'n 16e
1905: Won het Anton Rubinstein Concours (Bartók werd tweede). 
1921: gaf 17 concerten in 3 weken in Buenos Aires
1930: verhuisde naar Lugano en werd Zwitsers staatsburger. 
Vanaf 1933 leerde hij Hitler kennen. Backhaus werd adviseur van de Kameradschaft der deutschen Künstler. In 1936 schreef Backhaus in Die Musikwoche"Niemand houdt zo hartstochtelijk veel van Duitse kunst en met name Duitse muziek dan Adolf Hitler". 
Een maand later volgde een benoeming als professor.

Wilhelm Backhaus had een zeer lange carrière als pianist (70 jaar), waarin hij meer dan 4000 concerten gaf. 
Hij heeft vanaf 1908 veel platen opgenomen, tot vlak voor zijn dood. In 1909 was hij de eerste die een (bijna compleet) concert opnam: het pianoconcert van Grieg. 
In 1928 nam Wilhelm Backhaus als eerste de complete etudes van Chopin op. 
Hij nam in de jaren '30-'40 op voor HMV (EMI), na de oorlog voor Decca. 

Excelleerde in het klassieke Duitse romantische repertoire: Beethoven, Brahms. 

Ook op mijn blog 33 toeren klassiek zijn mooie oude Decca-opnamen uit 1950 en 1951 te downloaden met Backhaus als pianist.

We horen Backhaus nu in het Krönungskonzert KV 537 van Mozart. De cadensen zijn van Wilhelm Backhaus zelf. De kroning was van Leopold II (1747-1792), die in 1790 tot keizer werd gekroond van het Heilige Roomse Rijk en tot koning van Bohemen, Kroatië en Hongarije. 

Het Städtisches Orchester Berlin wordt gedirigeerd door Fritz Zaun (Keulen, 19.06.1893 - Düsseldorf, 17.01.1966): Duits dirigent en muziekpedagoog. Studeerde in Keulen en Bonn muziek- en theaterwetenschappen, filosofie en literatuur. 
Was koordirecteur van het Opernhaus in Keulen, daarna operadirigent in Mönchengladbach, Zürich en Keulen, het Städtischen Orchester Berlin, dan tot het einde van de oorlog dirigent in Zagreb. 
Was Generalmusikdirektor aan de Deutsche Oper am Rhein (Düsseldorf/Duisburg) van 1956 tot zijn dood in 1966.



W.A. Mozart: Pianoconcert no.26 in D KV 537 "Krönungskonzert" (1788)
Cadensen: Wilhelm Backhaus
1  allegro    13:42
2  larghetto    6:28
3  allegretto    10:16
Wilhelm Backhaus, piano
Städtisches Orchester, Berlin
78t 30 cm: Electrola DB 5674-5677 
2RA.5290-2; 5291-3; 5292-2; 5293-2; 5294-2; 5295-2; 5296-2; 5297-2
Opname Berlijn, ca. nov.-dec. 1941
Totale tijd:   30:26

Download mp3